De energietransitie en elektrificatie kunnen de wereldwijde metaalmarkten ingrijpend veranderen. Geconfronteerd met een sterk stijgende vraag en een steeds beperkter aanbod, zullen koper, nikkel en aluminium tegen 2035 naar verwachting te maken krijgen met structurele tekorten. Dit kan de weg vrijmaken voor een nieuwe stierenmarkt voor metaalprijzen.
Industriële metalen gaan een nieuwe fase in. De energietransitie creëert een aanzienlijke nieuwe vraag, terwijl het aanbod steeds minder flexibel reageert.
Deze combinatie kan langdurige druk zetten op koper, nikkel en aluminium en een nieuwe stierenmarkt voor metaalprijzen in gang zetten.
aldus Simon LACOUME, econoom gespecialiseerd in de metaalsector bij Coface.
De vraag versnelt door de energietransitie
Al vóór de opkomst van koolstofarme technologieën werd de vraag naar metalen al ondersteund door sterke structurele trends. Verstedelijking, infrastructuurontwikkeling en de groei van opkomende economieën zullen de wereldwijde consumptie de komende jaren blijven stimuleren. De bouwsector is goed voor bijna 50% van het wereldwijde staalverbruik, terwijl elektrificatie nu al bijna drie kwart van de wereldwijde vraag naar koper vertegenwoordigt.
Maar naast deze bestaande vraag groeit nu ook de vraag die voortkomt uit de energietransitie en digitalisering. Hernieuwbare energie, elektrische voertuigen, batterijen, elektriciteitsnetwerken en datacenters zijn bijzonder metaalintensief. Volgens het APS-scenario1 van het IEA2 kunnen schone technologieën tegen 2035 verantwoordelijk zijn voor 35% van de wereldwijde vraag naar koper en nikkel.
Waarom het aanbod moeite heeft om gelijke tred te houden
Door deze versnelde vraaggroei heeft het aanbod moeite om mee te komen. Minder dan 1% van de mineraalexploratieprojecten resulteert in een operationele mijn, en de ontwikkeling van nieuwe capaciteit binnen bestaande projecten duurt gemiddeld bijna 20 jaar (tegenover minder dan 15 jaar begin jaren 2000). Lage rendementen op investeringen, afnemende ertskwaliteit en stijgende kosten beperken bovendien het vermogen van producenten om hun productie snel op te voeren.
Daarnaast is er sprake van een sterke geografische concentratie in de toeleveringsketens. Indonesië is goed voor 67% van de wereldwijde productie van nikkelerts, terwijl China meer dan de helft van de wereldwijde raffinagecapaciteit voor verschillende metalen in handen heeft.
Tot slot nemen handelsbeperkingen toe: eind 2025 waren 1.138 maatregelen van kracht die invloed hadden op de invoer of uitvoer van kritieke mineralen, tegenover 357 tien jaar eerder.
Koper, nikkel, aluminium: structurele tekorten tegen 2035
De onevenwichtigheid tussen vraag en aanbod zal naar verwachting bijzonder groot zijn voor metalen die essentieel zijn voor de energietransitie. Voor aluminium, koper en nikkel zal de vraag de komende tien jaar sneller groeien dan het aanbod, zelfs zonder verdere versnelling van de decarbonisatie. Toch worden deze metalen niet allemaal op dezelfde manier getroffen.
Data voor grafiek in .xlsx formaat
Koper, essentieel voor de elektrificatie van economieën en de ontwikkeling van digitale infrastructuur, kan tegen 2035 geconfronteerd worden met een tekort van 1,5 tot 6,5 miljoen ton (afhankelijk van het scenario). In een Net Zero Emissions-scenario zou dit kunnen oplopen tot 17% van de wereldwijde vraag. De sterke groei van datacenters kan deze druk nog verder vergroten.
Nikkel lijkt het metaal te zijn dat het sterkst wordt beïnvloed door de energietransitie, gedreven door batterijen en elektrische mobiliteit. In een Net Zero-scenario kan de markt voor geraffineerd nikkel tegen 2035 te maken krijgen met een tekort van ongeveer 6,5 miljoen ton, wat bedraagt bijna 35% van de verwachte vraag.
Ook de aluminiummarkt zal naar verwachting krapper worden. Het tekort kan oplopen tot 5 à 15 miljoen ton, wat overeenkomt met ongeveer 10% van de verwachte vraag. In dit geval ligt de beperking minder bij de beschikbaarheid van grondstoffen dan bij de industriële capaciteit, de noodzakelijke investeringen en de toegang tot concurrerend geprijsde elektriciteit.
Op weg naar een nieuwe stierenmarkt voor metalen
Deze spanningen zullen naar verwachting langdurige druk uitoefenen op de prijzen. Coface verwacht dat de prijzen van koper en nikkel de komende tien jaar bijna kunnen verdubbelen, terwijl ook aluminium naar verwachting een sterke prijsstijging zal kennen. Staal en zink lijken daarentegen minder kwetsbaar, dankzij minder beperkte aanbodsomstandigheden en een beperktere blootstelling aan de nieuwe vraag die voortkomt uit de energietransitie.
Data voor grafiek in .xlsx formaat
Voor fabrikanten zal de uitdaging zich daarom geleidelijk uitbreiden van louter prijsbeheer naar het veiligstellen van toegang tot kritieke metalen. Het ontwikkelen van recyclage en het verminderen van materiaalintensiteit kunnen belangrijke concurrentiefactoren worden.
> Download onze volledige studie en ontdek onze analyse van de metaalsector
1 Announced Pledges Scenario
2 International Energy Agency
