Oeganda

Sterke groei, gestimuleerd door investeringen in de oliesector

In 2026 zal de economische groei naar verwachting verder versnellen, gestimuleerd door aanzienlijke buitenlandse investeringen gericht op de ontwikkeling van de olie-industrie. De Tilenga- en Kingfisher-velden, gelegen in het westen van het land rond het Albertmeer en respectievelijk geëxploiteerd door Total Energies en China National Offshore Oil Corporation (CNOOC), zullen naar verwachting in de tweede helft van 2026 in productie gaan. Er kunnen zich echter verdere vertragingen bij de start van de productie voordoen. Tegelijkertijd worden de bijbehorende infrastructuurwerkzaamheden voortgezet, met name het East African Crude Oil Pipeline (EACOP)-project, waarvan de kosten op 5 miljard USD worden geraamd en dat Oegandese olie naar de haven van Tanga in Tanzania zal vervoeren. Het project, dat in 2023 van start ging, was ergens in juli 2025 voor 64,5% voltooid, en de ingebruikname staat gepland voor 2027. De exportopbrengsten zullen dus pas vanaf die datum bijdragen aan de groei. De EACOP kan echter moeilijkheden ondervinden bij het mobiliseren van de tweede financieringstranche, nadat in maart 2025 een syndicaatslening van 1 miljard USD is verkregen van lokale en regionale banken. Bovendien stuit het project op hevig internationaal verzet vanwege bezorgdheid over het milieu en de mensenrechten. In september 2025 heeft een Franse rechtbank Total Energies veroordeeld tot het overleggen van documenten over de gevolgen van het project, wat de eerste juridische overwinning voor ngo’s in deze zaak betekende. Bovendien blijft de landbouw een essentiële pijler van de economie (24% van het bbp in 2024), met koffie als belangrijkste product. De koffieverkoop zal blijven profiteren van hoge internationale prijzen, ondanks een verwachte terugval in 2026 als gevolg van zeer goede oogsten. Aangezien 70% van de beroepsbevolking in de landbouw werkzaam is, wordt een robuuste particuliere consumptie verwacht. De goudsector zal een impuls krijgen van het project van Wagagai Mining Limited (China), dat in augustus 2025 in gebruik zal worden genomen en naar verwachting de productie van geraffineerd goud zal doen toenemen. De regering zal de dienstensector (53% van het bbp) blijven ontwikkelen in het kader van het Vierde Nationale Ontwikkelingsplan (PND IV), met name op het gebied van toerisme – dat niettemin te maken zal krijgen met sterke regionale concurrentie, vooral vanuit Kenia en Tanzania – en op het gebied van onderwijs en gezondheidszorg. Daarnaast zal het land profiteren van 2 miljard USD aan nieuwe financiering van de Wereldbank voor projecten in diverse sectoren.

De inflatie zal naar verwachting in 2026 weer versnellen als gevolg van de sterke vraag naar kapitaalgoederen die nodig zijn voor de ontwikkeling van de oliesector. De inflatie zal echter onder het door de centrale bank vastgestelde plafond van 5% blijven, aangezien de daling van de wereldwijde energieprijzen de stijging van de geïmporteerde inflatie gedeeltelijk zal compenseren. Door de wereldwijde economische onzekerheid en aanhoudende inflatoire druk zal de volgende monetaire versoepeling door de centrale bank waarschijnlijk worden uitgesteld tot 2026. De basisrente werd in oktober 2024 vastgesteld op 9,75%.

Dubbele tekorten drukken op de overheidsschuld

Het begrotingstekort zal naar verwachting licht afnemen tijdens het begrotingsjaar 2026 (1 juli 2025 tot 30 juni 2026) dankzij een betere mobilisatie van overheidsinkomsten, die als gevolg van de sterke economische groei sneller zullen stijgen dan de uitgaven. Dit zal met name gebaseerd zijn op de rationalisering van belastingvrijstellingen, het dichten van belastingmazen en de bestrijding van corruptie binnen de belastingdienst (URA) en van smokkel bij grensovergangen. Pas vanaf 2027 zal olie een significante bijdrage gaan leveren aan de belastinginkomsten. De rentebetalingen op de schuld zullen echter zwaar blijven wegen, waardoor het positieve effect van een verbetering van het primaire tekort teniet wordt gedaan. Het overheidstekort zal voornamelijk worden gefinancierd met buitenlandse schulden, die grotendeels op concessiebasis zullen blijven. De omvang van de overheidsschuld (waarvan 60% extern is) steeg in het begrotingsjaar 2025 met 26%, voornamelijk als gevolg van toegenomen binnenlandse kredietopname. Een hernieuwde samenwerking met het Internationaal Monetair Fonds zou deze trend kunnen versterken. Niettemin zal sterke groei de toename van de schuldenlast temperen.

In 2025 zal het tekort op de lopende rekening naar verwachting afnemen. De toename van de invoer van kapitaalgoederen en technische diensten, die noodzakelijk zijn voor de uitbreiding van de olie-industrie, zal gedeeltelijk worden gecompenseerd door lagere wereldwijde olieprijzen. Tegelijkertijd zullen aanhoudend hoge goud- en koffieprijzen de inkomsten uit het buitenland ondersteunen. De vooruitzichten voor het tekort op de lopende rekening in 2026 zullen naar verwachting ongewijzigd blijven, aangezien het land dan nog geen olie-inkomsten zal ontvangen. Het tekort aan buitenlandse inkomsten zal aanhouden, omdat de geldovermakingen van expats onvoldoende zullen blijven om de rentebetalingen op de buitenlandse schuld en de repatriëring van dividenden door buitenlandse investeerders te compenseren. Dit tekort op de lopende rekening wordt grotendeels gefinancierd door langlopende schulden (voornamelijk op concessiebasis) en directe buitenlandse investeringen (FDI). De komende drie jaar zal Oeganda profiteren van de hervatting van de financiële steun van de Wereldbank, die de opschorting heeft opgeheven die in augustus 2023 was opgelegd nadat de regering anti-LGBT-wetgeving had aangenomen. Daarnaast onderhandelen de autoriteiten momenteel met het IMF over een nieuw programma in het kader van de Extended Credit Facility, nadat een eerdere overeenkomst in 2024 voortijdig is verstreken.

Aanhoudende veiligheidsdreigingen aan de grenzen met Congo en Zuid-Soedan

President Yoweri Museveni, die sinds 1986 aan de macht is, en zijn partij, de National Resistance Movement (NRM), die een meerderheid heeft in de Nationale Assemblee (337 van de 529 zetels), domineren het politieke landschap. Dankzij de steun van het leger en een zwakke en versnipperde oppositie zou president Museveni de volgende verkiezingen, die gepland staan voor 12 januari 2026, moeten kunnen winnen. Het aanhoudende onvermogen van de NRM om corruptie te bestrijden en de openbare dienstverlening te verbeteren, zal echter de sociale frustratie blijven aanwakkeren. Protesten tegen de regering worden snel onderdrukt door de veiligheidstroepen, waardoor wordt voorkomen dat ze uitgroeien tot een landelijke beweging.

In 2026 zullen de Oegandese (UPDF) en Congolese strijdkrachten hun samenwerking voortzetten in het kader van Operatie Shujaa, die in 2021 werd gelanceerd om de Allied Democratic Forces (ADF) te bestrijden, een groep islamistische rebellen van Oegandese afkomst die hun toevlucht hebben gezocht in het noordoosten van de Democratische Republiek Congo en die actief zijn in Oeganda. In 2025 zette Oeganda ten minste 3.000 extra soldaten in, waarmee het zijn aanwezigheid in de DRC verdubbelde. Een VN-rapport uit 2024 getuigt echter van de stilzwijgende steun van Oeganda aan de M23-rebellenbeweging, die in dezelfde regio actief is en door Rwanda wordt gesteund. Bovendien vormt de politieke instabiliteit in Zuid-Soedan een toenemend risico in het noorden van het land. Sinds maart 2025 heeft Oeganda troepen gestationeerd in Juba, de hoofdstad van Zuid-Soedan, om president Salva Kiir te steunen tegen aanhangers van de in ongenade gevallen vicepresident Riek Machar. De aanwezigheid van troepen heeft niet kunnen voorkomen dat de twee landen in grensgeschillen verwikkeld raakten, die tot schermutselingen langs de grens hebben geleid. De troepeninzet is ook een reactie op de vrees voor een massale toestroom van vluchtelingen: de Verenigde Naties schatten dat in 2025 50.000 Zuid-Soedanezen naar Oeganda zijn gevlucht.

Laatst bijgewerkt: oktober 2025